Ziekte van Mortellaro/Voetbaden
De klauwaandoening Ziekte van Mortellaro komt op vrijwel alle bedrijven in Nederland voor. Het is een hardnekkige en moeilijk te bestrijden aandoening, die bovendien erg pijnlijk is voor de dieren. De bacterie die Mortellaro veroorzaakt komt normaal voor in mest.
De pijnlijke ontstoken plek bevind zich meestal achterop de klauw, op de overgang van hoorn naar huid. Het is een ronde plek ter grootte van een euro-munt, met een onregelmatig oppervlak en lange haren om de plek heen. Vaak lopen de dieren kreupel. De aandoening is vaak het meest zichtbaar bij jonge dieren of dieren die nieuw in het koppel worden geïntroduceerd.
Behandeling
Door de plek lokaal te behandelen met antibiotica (CTC-spray) droogt de wond in en wordt hij kleiner. Herhaal deze behandeling 1-2 dagen. Ons advies is om de behandelde plek te verbinden, zo blijft de wond schoner en heeft de behandeling een aanzienlijk beter resultaat.
Preventie
Hygiene is zeer belangrijk bij het voorkomen en het onder controle houden van Mortellaro. Zorg er dus voor dat de roosters goed schoon en droog zijn, zodat de klauwen minder met mest besmeurd raken.
Bekap het gehele koppel regelmatig en behandel de dieren die gevoelig of kreupel lopen snel.
Maak gebruik van voetbaden.
Voetbaden
Een veel gebruikt middel is formaline. Dit is echter per 1 januari 2010 verboden om te gebruiken op dieren. Het blijft nog wel in de handel voor bijv ontsmetten van stallen etc. Wat dan wel te gebruiken?
1) Kopersulfaat. Werkt net zo goed als formaline en maakt tevens de klauwen harder. Grote probleem is dat kopersulfaat erg belastend is voor het milieu en om die reden eigenlijk niet meer gebruikt moet worden.
2) Zinksulfaat. Werkt vooral goed bij schapen met rotkreupel. Is ook erg milieutoxisch en dus geen alternatief voor formaline
3) MultiCompounds. Is een samengesteld middel van moderne desinfectiemiddelen, vaak in combinatie met een lage concentratie kopersulfaat. Deze middelen zijn erg effectief en bovendien goed afbreekbaar in het milieu. Dit lijkt dus het beste alternatief voor formaline. Nadeel is wel dat zeer regelmatig moet worden toegepast, nl minimaal 3-4 keer per week. Wat het juiste gebruik is ook afhankelijk van hoe ernstig de klauwen van het koppel zijn aangetast. Denk aan starten met 3-4 keer per week en na verloop van tijd afbouwen naar bijv 1 keer per week. Hier wordt nog verder onderzoek naar gedaan. Een goed voorbeeld van zo`n multicompound is “Voetbadmiddel 500” van DeLaval.
Waar moet u verder nog aan denken bij het toepassen van een voetbad
1) Een voetbad werkt preventief. Dieren waarbij de klauwen aangetast zijn dienen individueel behandeld te worden door ze te bekappen.
2) Zorg voor de juiste concentratie: Gebruik van de standaard formalineoplossing (37-40%) 4 liter formaline op 100 liter water. Volg bij het gebruik van multicompounds de aanwijzingen op de verpakking.
3) Ververs het bad tijdig, na 200-250 koepassages verliest het voetbad zijn werking
4) Een goed voetbad is minimaal 3 meter lang en het vloeistofniveau is minimaal 12 cm zodat de hele klauw wordt omspoeld. Ook kunt u een “tandembak” gebruiken: hierbij wordt de eerste bak gevuld met een licht ontsmettingsmiddel, de tweede bak is het feitelijke voetbad.
5) Zorg ervoor dat de koeien na het voetbad op een schone vloer komen. Zo kan het middel goed inwerken.
6) Haal de bak na gebruik weg. Zo voorkomt u dat de bak vol komt te staan met mest en dus eerder een besmettingsbak wordt ipv een ontsmettingsbak.
7) Inlegmatten in de bak hebben een gunstig effect. Doordat de klauwen hierin iets wegzakken worden ze beter omspoeld. Bovendien hebben de dieren beter grip en lopen ze er dus makkelijker doorheen.
