Mineralenvoorziening
Om koeien gezond en productief te houden, hebben zij een uitgebalanceerd rantsoen nodig. Mineralen maken hier een heel belangrijk onderdeel van uit. De hoeveelheid mineralen in gras is gemiddeld gezien onvoldoende voor de behoefte van het dier. Snijmais bevat zowieso weinig mineralen. Een tekort aan mineralen ontstaat omdat het rantsoen te weinig bevat en de dieren dus te weinig opnemen (dit komt vooral voor bij koper en selenium). Ook kan een tekort ontstaan omdat andere mineralen in overmaat aanwezig zijn en daardoor de opname belemmeren (bijvoorbeeld verdringing van magnesium door kalium).
Het is dus van belang om mineralen te verstrekken. Dit gaat het eenvoudigst door de dieren krachtvoer te geven. De risicogroepen vormen dan ook het oudere jongvee, melkvee aan het eind van de lactatie en de droogstaande koeien omdat deze dieren over het algemeen geen of weinig krachtvoer krijgen.
Verschijnselen
De symptomen van mineralen tekorten zijn over het algemeen niet zeer specifiek. Veel gehoorde klachten zijn verminderde groei of ontwikkeling, verminderde productie of vruchtbaarheid.
Bedenk echter ook dat een overmaat aan mineralen niet goed is en zelfs schadelijk kan zijn voor de koe. Hieronder volgt een overzicht van de belangrijkste verschijnselen bij een tekort en een overmaat van enkele mineralen
| Mineraal | Tekort | Overmaat |
| Calcium | Jongvee: stoornis botgroei Melkvee: melkziekte | Verminderde opname fosfor en spoorelementen |
| Magnesium | Jongvee: hersenverschijnselen Melkvee: kopziekte en melkziekte | Diarree |
| Natrium | Dorre,stugge huid en likzucht | Hersenverschijnselen |
| Koper | Verkleuring haar (“koperbril”), slechte groei, kreupelheid, diarree | Leverbeschadiging (geelzucht, bloedwateren) |
| Molybdeen | - | Kopertekort |
| Kobalt | Slechte groei, dof en ruig haar, bloedarmoede | - |
| Selenium | Jongvee: spierbeschadiging Melkvee: meer mastitis en aan nageboorte staan | Vermagering, dof en ruig haar, stijfheid |
| IJzer | Bloedarmoede, slechte groei | Verminderde ontwikkeling |
Bron: Gezondheidsdienst voor Dieren
In de volgende tabel vindt u de gemiddelde behoefte van de koeien en het gemiddelde aanbod in het rantsoen. De behoefte is afhankelijk van de productie en het stadium van de droogstand.
| | | g/kg ds Na K Mg Ca | mg/kg ds Cu Mo Co Se Fe |
| Aanbod | Voordroogkuil Snijmaiskuil | 2.3 34.0 2.3 5.0 0.3 12.0 1.2 1.6 | 7.6 2.0 0.15 0.06 425 3.8 0.5 0.05 0.02 109 |
| Behoefte | Droogstand Lactatie (40ltr) | 0.6 5.0 2.1 2.8 1.4 8.1 2.4 4.2 | 25 0.1 0.1 0.13 31.4 11 0.1 0.1 0.18 12.8 |
Bron: Blgg 2001-2005 en Handleiding mineralen Rundvee, Schapen, Geiten 2005
Tips
● Laat ruwvoer onderzoeken en maak een mineralenbalans
Op deze manier komt u erachter wat het ruwvoer al bevat aan mineralen, of aanvullingen nodig zijn en zo ja, welke.
● Drinkwater bevat ook de nodige mineralen en kan zelfs een bron van overmaat zijn. Met name ijzer is soms ruim aanwezig in bron- en oppervlaktewater. Laat het drinkwater van de dieren dan ook regelmatig onderzoeken.
● Mineralen bijvoeren kan op meerdere manieren: met speciale mengsels door het ruwvoer gemengd, likemmers of bolussen.
● De mineralenstatus van uw vee kunt u ook laten onderzoeken mbv bloedonderzoek.
